Europejski Nakaz Dochodzeniowy po Brexicie

W ostatnim czasie przy okazji rozpoznawania sprawy naszego Klienta przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie, poruszana była na posiedzeniu Sądu kwestia efektywności współpracy policyjnej i sądowej w sprawach karnych na przykładzie Europejskiego Nakazu Dochodzeniowego.

Jak ważna jest ta forma współpracy pomiędzy krajami członkowskimi Unii Europejskiej przekonujemy się każdego dnia, gdyż realia transgenicznych interesów i relacji biznesowych często determinują potrzebę pozyskiwania dowodów w różnych krajach Unii Europejskiej.

Europejski nakaz dochodzeniowy to orzeczenie sądowe wydane lub zatwierdzone przez organ wymiaru sprawiedliwości jednego państwa członkowskiego mający na celu przeprowadzenie w innym państwie członkowskim UE czynności dochodzeniowych na potrzeby uzyskania materiału dowodowego w sprawach karnych.

Dyrektywę w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych przyjęto w dniu 3 kwietnia 2014 roku. Co ważne Dania i Irlandia nie są związane tym instrumentem.

Europejski nakaz dochodzeniowy opiera się na zasadzie wzajemnego uznania, co oznacza, że organ wykonujący nakaz jest zobowiązany do uznania wniosku innego państwa i do zapewnienia jego wykonania.

Wykonanie przeprowadza się tak samo i w taki sam sposób, jak gdyby daną czynność dochodzeniową zarządził organ państwa wykonującego. Europejski nakaz dochodzeniowy można też wydać w celu uzyskania dowodów, które już istnieją.

Niejednokrotnie sprawne pozyskanie materiału dowodowego w drodze END jest ważnym elementem w zakresie budowania linii obrony w sprawach o charakterze transgranicznym.

W dotychczasowej współpracy z Wielką Brytanią, w związku z Brexitem są przewidywane problemy z realizacją Europejskich Nakazów Dochodzeniowych kierowanych ,,z’’ i ,,do’’ Wielkiej Brytanii. Umowa pomiędzy Komisją Europejską a rządem brytyjskim zawarta w końcówce 2020 roku przewiduje dalszą wymianę informacji o charakterze dochodzeniowo-śledczym, niemniej jednak w okrojonym zakresie, np. Brytyjczycy utracą dostęp do baz European Criminal Records Information System (ECRIS), czy bazy Second Schengen Information System (SIS II).

Także Europejski Nakaz Aresztowania ma być zastąpiony nowym mechanizmem, którego wdrożenie, w początkowej fazie z pewnością utrudni realizacje wniosków ekstradycyjnych pomiędzy Wielką Brytanią a krajami Unii Europejskiej.

Data publikacji: 9.02.2021 r.